Sambucus nigra 'Madonna'

Bez czarny 'Madonna'

5a

2-3 m

1-2 m

V, VI

Rodzina: Adoxaceae - piżmaczkowate (Caprifoliaceae - przewiertniowate)

Grupa: LIŚCIASTE

Opis:
Wyprostowany krzew dorastający do 2,5-3 m wysokości. Korona zwarta, zaokrąglona, wzrost powolny. Pędy grube, wzniesione, o szarej korze, która u starszych egzemplarzy może być głęboko bruzdkowana.
Liście pierzaste, złożone z 5-7 listków, do 20 cm długości. Listki jajowatoeliptyczne, długości do 10 cm, ząbkowane, ostro zakończone na wierzchołku, u podstawy zaokrąglone. Blaszka liściowa jasnozielona, z szerokim, nieregularnym żółtym lub kredowobiałym marginesem. Żółte mogą być nawet całe listki. Po roztarciu z silnym, charakterystycznym zapachem.
Kwiaty kremowobiałe, zebrane w baldachy o średnicy 15 cm. Rozkwitają w końcu maja lub na początku czerwca. Kwiaty z charakterystycznym zapachem.
Owoce niewielkie, kuliste jagody o średnicy około 5 mm, granatowoczarne, dojrzewające w końcu sierpnia i wrześniu. Owoce są jadalne, ale najlepiej je spożywać po obróbce termicznej w postaci soków, dżemów. Zawierają wiele witamin m.in. A, B, i C oraz duże ilości, przyswajalnych przez organizm cukrów oraz mikroelementy (szczególnie potas.). Zjadane na surowo w większej ilości mogą spowodować rozstrój żołądka. Chętnie też zjadane są przez ptaki.
Odmianę otrzymał M. Slappendel w 1986 roku w Boskoop, w Holandii.
Odmiana odporna na mróz (strefa 5a).
Najlepiej rośnie na glebach żyznych, próchnicznych i wilgotnych, bogatych w azot i wapń. Znosi także nieco słabsze i suche gleby, ale wtedy rośnie nieco wolniej. Wytrzymała na zanieczyszczenia powietrza. Wymaga stanowiska słonecznego. Może rosnąć w półcieniu, ale wtedy liście gorzej wybarwione.
Polecana do parków, ogrodów przydomowych i zieleni osiedlowej. Może być używana do zadrzewiania nieużytków oraz w zieleni miejskiej do obsadzania ulic.
Ciekawa odmiana ze względu na zabarwienie liści, ozdobna także z kwiatów.